Urbanistyka • • Redakcja

Urbaniści z TUP krytycznie o projekcie Planu Ogólnego Miasta Łodzi. Do 17 listopada trwają konsultacje społeczne

Łódzki oddział Towarzystwa Urbanistów Polskich przedstawił szczegółowe stanowisko wobec projektu Planu Ogólnego Miasta Łodzi, wskazując na brak spójnej wizji przestrzennej, luki w układzie transportowym, zagrożenia dla błękitno-zielonej sieci oraz kontrowersyjne parametry zabudowy. Do 17 listopada 2026 r. mieszkańcy mogą zgłaszać własne uwagi w konsultacjach społecznych.

Urbaniści z TUP krytycznie o projekcie Planu Ogólnego Miasta Łodzi. Do 17 listopada trwają konsultacje społeczne

Do 17 listopada 2026 r. trwają konsultacje społeczne projektu Planu ogólnego miasta Łodzi, prowadzone przez Miejską Pracownię Urbanistyczną w Łodzi (MPU). W debacie nad tym kluczowym dla przyszłości miasta dokumentem głos zabrało Towarzystwo Urbanistów Polskich – Oddział w Łodzi, publikując 9 listopada 2026 r. oficjalne stanowisko podpisane przez prezesa oddziału, dr. inż. arch. Roberta Warszę.

Już we wstępie dokumentu urbaniści stawiają sprawę jasno:

W ocenie Towarzystwa plan ogólny powinien być spójnym instrumentem kształtowania polityki przestrzennej miasta, opartym na rozpoznaniu jego struktury funkcjonalno-przestrzennej, uwarunkowań rozwojowych oraz wartości przyrodniczych, kulturowych i krajobrazowych. Analiza projektu wskazuje, że wymaga on istotnych uzupełnień i korekt.

Stanowisko TUP obejmuje sześć głównych obszarów problemowych oraz podsumowanie. Poniżej omawiamy najważniejsze zarzuty i postulaty środowiska urbanistycznego.


Stanowisko Towarzystwa Urbanistów Polskich – Oddział w Łodzi

1. Brak czytelnej wizji i spójnej struktury funkcjonalno-przestrzennej

Podstawowy zarzut Towarzystwa dotyczy braku nadrzędnej idei organizującej przestrzeń Łodzi:

Projekt nie przedstawia wystarczająco wyraźnej koncepcji rozwoju przestrzennego Łodzi, która powinna stanowić nadrzędną podstawę przyjętych rozwiązań. Sprawia wrażenie zbioru stref planistycznych o zróżnicowanych granicach i parametrach, nieukładających się w czytelny system przestrzenny.

Urbaniści przypominają, że plan ogólny powinien wynikać z rozpoznania głównych elementów struktury miasta: ośrodków, obszarów funkcjonalnych, powiązań komunikacyjnych i systemu przyrodniczego. Wskazują również na niespójność z dokumentami strategicznymi:

Wątpliwości budzi również relacja projektu z modelem struktury funkcjonalno-przestrzennej i strategią rozwoju miasta. Postulujemy ponowną analizę zgodności przyjętych rozwiązań z długofalową wizją rozwoju Łodzi.

2. Niespójne przedstawienie układu transportowego

Drugi blok uwag dotyczy układu komunikacyjnego. TUP zwraca uwagę, że projekt nie zabezpiecza w wystarczającym stopniu zarówno obecnych, jak i przyszłych potrzeb transportowych miasta:

Zastrzeżenia dotyczą braku czytelnego i ciągłego układu głównych powiązań drogowych, w szczególności ulic zbiorczych. Tak skromne odwzorowanie istniejącego układu drogowego nie zapewnia właściwego zabezpieczenia możliwości rozwoju funkcji komunikacyjnych w przyszłości. Jest również niekonsekwentne przestrzennie i nie odzwierciedla zasad funkcjonowania systemu transportowego miasta, zarówno obecnie, jak i w perspektywie rozwojowej.

Towarzystwo wytyka konkretne błędy zapisu:

Niekonsekwencją jest włączanie elementów podstawowego układu komunikacyjnego do stref budowlanych, wyznaczanie nieciągłych, niepowiązanych ze sobą odcinków dróg oraz niejednoznaczne oznaczanie fragmentów istniejącego i planowanego systemu komunikacyjnego.

Jednocześnie urbaniści apelują o znacznie mocniejsze powiązanie planowania przestrzennego z transportem szynowym:

Istotne jest również lepsze uwzględnienie potencjału rozwojowego terenów wokół węzłów komunikacyjnych, zwłaszcza punktów styku komunikacji miejskiej i drogowej z transportem kolejowym. Szczególną rolę należy przypisać Łódzkiej Kolei Aglomeracyjnej (ŁKA), której obecny i przyszły potencjał powinien znaleźć odpowiednie odzwierciedlenie w strukturze przestrzennej miasta.

3. Ochrona systemu przyrodniczego i terenów otwartych

Łódzki oddział TUP postuluje konsekwentne potraktowanie systemu przyrodniczego jako jednego z podstawowych elementów struktury przestrzennej Łodzi. Zastrzeżenia dotyczą ciągłości korytarzy ekologicznych, powiązań pomiędzy obszarami zieleni oraz sposobu ujmowania lasów, parków i terenów rekreacyjnych w szeroko definiowanych strefach otwartych — wskazując m.in. na Las Łagiewnicki, Brus i parki Źródliska.

Włączanie terenów o istotnych funkcjach przyrodniczych i rekreacyjnych do stref budowlanych nie zapewnia wystarczającego zabezpieczenia interesu publicznego, jakim jest zachowanie i rozwój miejskiego systemu zieleni. Należy dążyć do stworzenia spójnego i ciągłego systemu terenów zielonych, obejmującego również powiązania piesze i rowerowe. Rekomendujemy realizację tego celu w oparciu o koncepcję błękitno-zielonej sieci, łączącej tereny przyrodnicze, rekreacyjne i przestrzenie publiczne. Rozwój miasta nie może odbywać się kosztem zamykania i przerywania korytarzy zieleni.

Szczególny niepokój Towarzystwa budzą przypadki osłabienia ochrony wynikającej już z obowiązujących planów miejscowych:

Ponownego przemyślenia wymagają ustalenia dopuszczające zabudowę na obszarach chronionych, w odniesieniu do których obowiązujące plany miejscowe przesądziły o ograniczeniu lub wykluczeniu możliwości zabudowy, jak ma to miejsce w przypadku Lasu Łagiewnickiego. Niepokój budzą także wskazane w projekcie możliwości urbanizacji innych terenów zielonych, mogące osłabić ciągłość i funkcjonalność systemu przyrodniczego miasta.

4. Parametry zabudowy, spójność ustaleń i relacje z planami miejscowymi

TUP bardzo krytycznie ocenia sposób ustalenia wskaźników i parametrów zabudowy dla poszczególnych stref planistycznych:

W wielu przypadkach są one wzajemnie niespójne, a niekiedy wręcz wykluczają się, co może utrudniać racjonalne zagospodarowanie terenów oraz prowadzić do sporów prawnych i roszczeń odszkodowawczych. Jednocześnie przyjęte wartości nie sprzyjają kształtowaniu spójnego miasta o wysokich standardach przestrzennych i społecznych.

Jako jaskrawy przykład podano dopuszczanie maksymalnej gęstości zabudowy w centrum miasta:

Przykładem jest powszechne ustalanie bardzo wysokiego maksymalnego udziału powierzchni zabudowy, który w obszarach śródmiejskich często wynosi 100%. Takie rozwiązania mogą drastycznie obniżać standard zamieszkania, ograniczając dostęp do zieleni i przestrzeni otwartych, a zarazem pozostają trudne do uzasadnienia w kontekście procesów depopulacji miasta i potrzeby podnoszenia jakości życia jego mieszkańców.

Urbaniści wskazują także na brak określenia części parametrów w strefach zieleni, rekreacji i infrastruktury oraz postulują szczegółową analizę relacji projektu z obowiązującymi MPZP — zarówno w przypadku terenów dotychczas chronionych przed zabudową, jak i obszarów już zagospodarowanych, które w projekcie przypisano do stref otwartych lub o odmiennym charakterze funkcjonalnym.

5. Chłonność terenów i konsekwencje przyjętych rozwiązań

Kolejne zastrzeżenia dotyczą transparentności wyliczeń stanowiących podstawę projektu:

Zastrzeżenia dotyczą również przejrzystości obliczeń chłonności terenów. Udostępnione zestawienia nie pozwalają na wystarczająco dokładną weryfikację przyjętych założeń, intensywności i wskaźników. Konieczne jest przedstawienie bardziej szczegółowych danych i wyjaśnienie zastosowanej metodologii.

Jak ostrzega TUP, nieprecyzyjne lub niespójne ustalenia mogą utrudniać późniejsze sporządzanie planów miejscowych i realizację inwestycji, prowadzić do sporów i skutków finansowych dla miasta, a także komplikować przygotowanie Łodzi do procedowania zintegrowanych planów inwestycyjnych (ZPI).

6. Przełożenie wartości dziedzictwa kulturowego na ustalenia planu

Towarzystwo pozytywnie ocenia rozpoznanie w uzasadnieniu projektu znaczenia historycznej struktury Łodzi — zespołów przemysłowych, osiedli patronackich, założeń rezydencjonalno-parkowych i dóbr kultury współczesnej. Jednocześnie wskazuje na brak przełożenia tej diagnozy na konkretne zapisy:

Przypisanie obszaru do strefy odpowiadającej jego obecnej lub planowanej funkcji nie wyjaśnia jeszcze sposobu zachowania kompozycji historycznego zespołu. Postulujemy przedstawienie na wybranych przykładach, jak przyjęte ustalenia uwzględniają charakterystyczną skalę zabudowy, dominanty i powiązania widokowe, historyczną zieleń oraz relacje pomiędzy zabudową a przestrzeniami otwartymi.

Osobny akcent położono na tereny pofabryczne oraz historyczne ogrody:

Szczególnego uzasadnienia wymaga wskazane w dokumencie wyznaczanie stref handlu wielkopowierzchniowego na terenach pofabrycznych z zabudową zabytkową. Możliwość pozyskania nowej funkcji i środków na adaptację powinna być rozpatrywana łącznie z oceną dopuszczonej skali przekształceń oraz zachowania wartości całego zespołu.

W podsumowaniu stanowiska łódzki oddział TUP podkreśla:

Plan ogólny jest dokumentem o fundamentalnym znaczeniu dla przyszłości miasta. Powinien stanowić spójną koncepcję jego rozwoju, a nie jedynie zbiór ustaleń dotyczących poszczególnych stref planistycznych. W ocenie Towarzystwa przedstawiony projekt wymaga dalszych prac i istotnych korekt, szczególnie w zakresie struktury funkcjonalno-przestrzennej, systemu transportowego, ochrony i rozwoju błękitno-zielonej sieci oraz parametrów zabudowy.

Jednocześnie Towarzystwo deklaruje gotowość do dalszego udziału w merytorycznej dyskusji nad projektem.


Konsultacje społeczne MPU — najważniejsze informacje i terminy

Zgodnie z komunikatem Miejskiej Pracowni Urbanistycznej w Łodzi z 21 października 2026 r., konsultacje społeczne projektu Planu ogólnego trwają od 19 października do 17 listopada 2026 r.

  • Gdzie obejrzeć projekt: dane w Rejestrze Urbanistycznym, aplikacja mapowa MPU oraz materiały i instrukcja na stronie Planu ogólnego w MPU.
  • Dyżury projektanta (al. T. Kościuszki 19, maks. 20 min): w godz. 10:00–14:00 (m.in. jeszcze 16 i 17 listopada; wcześniej także 19–30.10 oraz 3 i 5.11) oraz po godzinach pracy w godz. 16:00–18:00 (22, 28.10 i 2.11). Obowiązują zapisy telefoniczne w godz. 8:00–15:00 pod nr 42 628 75 18.
  • Punkty konsultacyjne (godz. 16:00–18:00, maks. 20 min): 9.11 (SP nr 184, ul. Syrenki 19a), 10.11 (SP nr 162, ul. Powszechna 15), 12.11 (XXXIII LO, ul. Kusocińskiego 116) oraz 13.11 (SP nr 12, ul. Jurczyńskiego 1/3). Wcześniej odbyły się także spotkanie otwarte (4.11 w UMŁ) oraz spotkanie informacyjne online o wypełnianiu formularza (6.11).
  • Składanie uwag (wyłącznie do 17 listopada 2026 r.): na formularzu ze strony mpu.lodz.pl/opracowania/plan-ogolny/ — przez e-Doręczenia (AE:PL-28750-21395-IGWFS-27), ePUAP (/MPULodz/SkrytkaESP), e-mail (uwagipo@mpu.lodz.pl) lub papierowo na adres MPU (al. T. Kościuszki 19, 90-418 Łódź). Uwagi nie są przyjmowane na spotkaniu otwartym, popołudniowym dyżurze projektanta ani w punktach konsultacyjnych.

Źródła

Wróć do wszystkich aktualności
Udostępnij wiedzę dla ochrony ładu przestrzennego